DOBRE WYNIKI NASZYCH UCZNIÓW W DYKTANDZIE REGIONALNYM ,,JASIELSZCZYZNA ZNA POLSZCZYZNĘ”

DOBRE WYNIKI NASZYCH UCZNIÓW W DYKTANDZIE REGIONALNYM ,,JASIELSZCZYZNA ZNA POLSZCZYZNĘ”

Już po raz 7. Miejska Biblioteka Publiczna w Jaśle zorganizowała w dniu 7 XI 2018r. spotkanie pod hasłem ,,Jasielszczyzna zna polszczyznę”. Uczniowie jasielskich szkół i liczne grono dorosłych zmagali się z dyktandem, którego autorką jest, jak co roku, pani Aleksandra Dacyl. Nie mogło w nim zabraknąć nawiązania do obchodzonego w tych dniach wielkiego, narodowego święta. Warto przytoczyć tutaj fragment:

,,Niepodległość na ziemiach polskich nie zjawiła się ni stąd, ni zowąd. Przyniosła ją zawierucha I wojny światowej, bohaterskim orężem wywalczyli piłsudczycy, z powojennego chaosu dźwignęła dyplomacja polskich patriotów. W 1918 r. wolność odzyskał także nasz język ojczysty, który zwycięsko przetrwał ponadstudwudziestoletnie prześladowania zaborców. W jarzmie niewoli nie można go było usłyszeć ani w szkołach, ani w urzędach. (…)Choć w arcytrudnym języku polskim czyhają słowotwórcze pułapki, niełatwa gramatyka, mnóstwo wyjątków od reguł i chimeryczna ortografia, strzeżmy macierzystego języka, nie dajmy go scudzoziemczyć. To przecież zwycięzca nad pruskim  i moskiewskim terrorem, nasza spuścizna po hardych i niezłomnych przodkach…”

Wśród piszących dyktando byli także uczniowie naszej szkoły, a dwoje z nich zostało laureatami;  III miejsce zajęli: wśród uczniów klas młodszych Anna Bąk z klasy Va, a w kategorii uczniów klas starszych Dawid Pszczoła z klasy III b gimnazjum.

Honorowym gościem spotkania była pani prof. Katarzyna Kłosińska, która wygłosiła wykład, pt. ,,Zmieniają się czasy, zmieniają się słowa”. Mogliśmy poznać etymologię niektórych wyrazów, wyrażeń i zwrotów, np.:

- w słynnej Rejowej frazie: ,,Niechaj narodowie wżdy postronni znają, iż Polacy nie gęsi, iż swój język mają”, wyraz ,,gęsi” ma znaczenie przymiotnikowe; język – jaki?- gęsi – tak w XVI w. nazywano łacinę;

- puścić kogoś w trąbę – to rusycyzm (zapożyczenie z języka rosyjskiego). Rosyjska ,,truba” to komin, a zatem- przestać się kimś interesować, ,,puścić go przez komin”;

- żegnać to germanizm (zapożyczenie z języka niemieckiego) od ,,segen” – robić znak krzyża, błogosławić na drogę.

Wszystkich, których zainteresowały zagadki języka polskiego, odsyłamy do książki pani Katarzyny Kłosińskiej, pt. ,,Co w mowie piszczy?”

Sądzimy, że biorący udział w jasielskim dyktandzie i słuchający wykładu pani Profesor, godnie uczcili 100. rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości.

                                                                      Kl. IIId:  Aleksandra Borda-Sieczkowska, Karolina Głowacka, Aleksandra Stec